Sedef Kakma El Sanatları - Canınızın Sıkıldığı AN, NetasistAN! "İlginç Konular, Mizah, Yemek, Mutfak, Kültür, Sanat, Ev Dekorasyon, Hobi, Sağlık, Tedavi, aradığınız herşey bu forumda"

CoNTRoLLeR · 04-25-2008, 07:14 PM

Sedefçilik, ilk çagin en eski uygarliklarinda görülmekle birlikte, sedefin esyada süs ögesi olarak uygulanisi çok sonradir. Her nekadar bazi kaynaklar Sümer Sanatinda sedefin tras edilerek ahsaba uygulandigini, Uzak Dogu ve Güney Asya’da Hint Sanatinda sedef süslemelere rastlandigini bildirirlerse de, sedefin en yaygin ve en gelismis sekliyle Türk-Osmanli Sanatinda görüldügü bilinir.

Gaziantep’te 54 sedef atölyesi olup, 55. Atölye Gaziantep Üniversitesi’nde, Gaziantep El Sanatlarini
koruma ve Gelistirme Merkezi’nde, 1992 yilinda kurulmustur.

Ceviz, maun, gül gibi sert ve dokusu siki agaç tercih edilerek yapilan Sedef Kakmada , kursun, kalay, gümüs ve alpaka tel , motiflerin çevresini süslemede kullanilir. Sedef ise, tatli sudan çikarilan istiridye kabugudur. Sedef yerine yada sedef ilebirlikte boynuz, baga, fildisi ve kemik de kullanilmaktadir.

Sedef isçiligi, ‘oyma’ ve ‘kakma’ usulü ile yapilir. Önce, agaca, islenecek motif çizilir.Keski adi verilen çelik uç ile, bu motifin çevresi keskilenerek açilan kanala tel yatirilir ve çekiç kullanilarak küçük darbelerle tel agaca gömülür. (Telin zaman içinde kalkmamasini önlemek için, su ile iyice sivilastirilmis beyaz tutkali islenmis tel üzerine sürmek yararli olur.)

Ayni keski ile, çizilen motifin içi oyulur ve bu içi oyulmus motifin sekline uygun olarak, sedef , iki parmak arasinda (bas parmak ve isaret parmagi) sikica kavranarak, zimpara tasinda sekillendirilir ve motifin içine, beyaz tutkal ve agaç tozundan yapilmis macun ile yapistirilir. (Motif içine yerlestirilecek sedefin, yerine düzgün oturmasi ve sonradan yapilacak tesfiyenin , sedefin parlak canli kismini yok ederek motifi bozmamasi için, sedefin, sekillendirilmeden önce alt ve üst kisminin düzlenmesi gerekir.) Sedef yerlestirilmis parça en az iki saat kurumaya birakildiktan sonra, ince ege ve zimpara ile silinerek, pürüzsüz bir satih elde edildikten sonra, ispirto içinde eritilmis gomalak cila (bir çesit reçine) ile parlatilir. Gomalak cilanin, sikistirilmis pamuk yumagina damlatilmasi ve hizli, dairesel ritmik hareketle parça üzerinde cila kuruyana kadar cilalamanin devam ettirilmesi gerekir. Eger, açik renk olan genç ceviz agaci seçilmis ve renginin koyulastirilmasi isteniyorsa, ciladan önce, yapilmis parçaya asiti alinmis zeytinyagi sürülerek, güneste birakilir ,
kuruduktan sonra cila sürülür.

[/b]

__________________

muhtesem · 11-07-2008, 05:45 PM